Cây che bóng có thể có những ảnh hưởng khác nhau đến năng suất cà phê Robusta (Coffea canephora Pierre ex A. Froehner), và các ảnh hưởng này còn có thể bị chi phối thêm bởi đặc tính đất và giai đoạn sinh trưởng sinh sản của cây. Nghiên cứu này nhằm đánh giá ảnh hưởng tương tác giữa cây che bóng, các loại đất có tính chất khác nhau và giai đoạn sinh sản đến năng suất cà phê, đồng thời xác định các yếu tố chính ảnh hưởng đến năng suất. Nghiên cứu được thực hiện tại Đăk Hà, Kon Tum (Việt Nam) trên 133 nông hộ được chọn ngẫu nhiên từ hai loại đất, với hai giai đoạn sinh trưởng của cây cà phê, có và không có cây che bóng. Năng suất cà phê được đo đạc và mẫu đất tầng mặt được thu để phân tích 16 chỉ tiêu. Kết quả cho thấy cây che bóng làm tăng năng suất cà phê đáng kể (28%) ở giai đoạn sinh trưởng trẻ, nhưng không có ảnh hưởng rõ rệt ở giai đoạn già. Thành phần sét bụi (silt), tổng nitơ, dung lượng trao đổi cation (CEC) và cây che bóng là các yếu tố chính quyết định 52% năng suất cà phê trên đất thịt sét pha cát, trong khi silt và cây che bóng quyết định 23% năng suất trên đất sét. Những kết quả này cho thấy cây che bóng cùng với một số đặc tính đất cần được xem xét để cải thiện sản xuất cà phê trong điều kiện khí hậu gió mùa nhiệt đới.
ⓒ 2026 Nhóm nghiên cứu Tài nguyên và Môi trường bền vững.
