Assessment of groundwater quality based on principal component analysis and pollution source-based examination: a case study in Ho Chi Minh City, Vietnam

Assessment of groundwater quality based on principal component analysis and pollution source-based examination: a case study in Ho Chi Minh City, Vietnam

Nghiên cứu này nhằm đánh giá chất lượng nước ngầm, phân bổ nguồn ô nhiễm và xem xét tác động của các hoạt động nhân sinh. Nghiên cứu được thực hiện qua hai bước: (1) đánh giá tổng thể chất lượng nước ngầm kết hợp với phân tích thành phần chính/phân tích nhân tố (PCA/FA) để xác định nguồn ô nhiễm và (2) phân tích theo từng nguồn để đánh giá ảnh hưởng của các hoạt động nhân sinh. Mẫu nước giếng được thu tại TP. Hồ Chí Minh vào năm 2015 (233 mẫu) và 2019 (20 mẫu), phân tích lần lượt 8 và 15 chỉ tiêu chất lượng nước. Kết quả cho thấy 99% giếng có pH thấp hơn giới hạn cho phép; 29%, 20%, 15% và 14% số giếng có hàm lượng Fe, NH₄⁺, COD và coliform vượt ngưỡng cho phép. Phân tích PCA/FA cho thấy ba nguồn ô nhiễm chính, theo thứ tự quan trọng giảm dần là nông nghiệp, đô thị và công nghiệp, góp phần làm tăng nồng độ các chất ô nhiễm trong nước ngầm. Hoạt động nông nghiệp có thể gây ô nhiễm hữu cơ; khu đô thị làm tăng mật độ vi khuẩn gây bệnh như E. coli và coliform; trong khi khu công nghiệp góp phần ô nhiễm các thông số vô cơ. Chỉ số chất lượng nước ngầm và phân tích phương sai cho thấy nước ngầm trong khu vực nghiên cứu có chất lượng kém đến rất kém, trong đó khu vực nông nghiệp bị ô nhiễm nặng nhất. Tóm lại, chất lượng nước ngầm đã suy giảm, chủ yếu do hoạt động nông nghiệp, tiếp đến là đô thị và công nghiệp.