Aquaponics (mô hình kết hợp thủy canh và nuôi cá) là biểu tượng của nông nghiệp tuần hoàn trong bối cảnh đô thị hóa. Trong hệ thống này, chất thải từ cá trở thành nguồn dinh dưỡng quý giá cho cây trồng, đồng thời nước được lọc sạch bởi hệ thống rễ cây và quay lại bể cá.
Điều này giúp tiết kiệm tới 90% lượng nước so với canh tác đất thông thường và loại bỏ hoàn toàn nhu cầu dùng phân bón hóa học. Dưới góc độ khoa học, việc kiểm soát các thông số môi trường (pH, NH3, DO) là yếu tố quyết định hiệu quả của hệ thống. Với sự trợ giúp của cảm biến IoT, mô hình này hoàn toàn có thể tự động hóa, tăng năng suất đáng kể và giảm công sức chăm sóc. Aquaponics không chỉ giải quyết bài toán thực phẩm sạch tại các đô thị đông đúc mà còn là giải pháp thích ứng với điều kiện thiếu đất canh tác.
Mô hình Aquaponics còn giúp giảm áp lực cung ứng thực phẩm từ xa, giảm dấu chân carbon trong quá trình vận chuyển. Ngoài ra, sự hiện diện của các hệ thống này trong không gian đô thị tạo ra không gian xanh, tươi mát, góp phần cải thiện vi khí hậu đô thị. Việc áp dụng Aquaponics không chỉ là giải pháp sản xuất thực phẩm mà còn là cách thức để kết nối con người với thiên nhiên trong không gian sống hiện đại. Đây là hướng quản trị hiện đại, minh chứng nông nghiệp hoàn toàn có thể trở thành một phần không thể tách rời của kiến trúc đô thị, góp phần xây dựng các thành phố thông minh và bền vững. Việc đầu tư vào các mô hình tuần hoàn đô thị sẽ tạo ra những giá trị cộng hưởng về môi trường, sức khỏe và tinh thần, đồng thời cung cấp thực phẩm an toàn tại chỗ cho cộng đồng dân cư (Lia et al., 2018).
Tác giả: Đồng Phú Hảo, Nguyễn Thanh Bình*
Tài liệu tham khảo:
Lia, C., Leeb, C. T., Gaoa, Y., Hashimb, H., Zhangc, X., Wud, W.-M., & Zhanga, Z. (2018). Prospect of aquaponics for the sustainable development of food production in urban. CHEMICAL ENGINEERING, 63.
ⓒ 2026 Nhóm nghiên cứu Tài nguyên và Môi trường bền vững.
