Trong quản trị tài nguyên hiện đại, việc tích hợp Viễn thám (RS) và Hệ thống thông tin địa lý (GIS) đã trở thành giải pháp kỹ thuật nền tảng, cho phép chuyển đổi từ phương thức quản lý thủ công truyền thống sang quản trị dữ liệu không gian số hóa. Các nghiên cứu học thuật khẳng định khả năng vượt trội của bộ đôi công nghệ này trong việc phân tích biến động lớp phủ bề mặt (LULC) với độ phân giải cao và tính cập nhật liên tục theo thời gian thực. Về mặt kỹ thuật, các thuật toán học sâu (Deep Learning) trong phân tích ảnh vệ tinh hiện nay đã đạt ngưỡng chính xác trên 90%, cho phép nhận diện chi tiết sự thay đổi cấu trúc bề mặt đất, từ phân loại sử dụng đất đến theo dõi sự suy thoái diện tích rừng (Chen et al., 2015).
GIS không chỉ dừng lại ở việc trực quan hóa dữ liệu mà còn là công cụ phân tích không gian mạnh mẽ, giúp giảm thiểu tới 40% thời gian xử lý và phân tích dữ liệu địa không gian so với phương pháp đo đạc thực địa truyền thống vốn tốn kém nhiều nhân lực và chi phí. Hơn thế nữa, thông qua việc mô hình hóa các dữ liệu không gian, các nhà nghiên cứu có thể định lượng chính xác tác động môi trường của quá trình đô thị hóa. Cụ thể, việc chuyển đổi đất tự nhiên sang đất xây dựng làm giảm khả năng thẩm thấu và tái nạp nước ngầm từ 30% đến 50%. Kết quả này cung cấp cơ sở dữ liệu quan trọng để các nhà hoạch định chính sách xây dựng các vùng đệm sinh thái và đưa ra quyết định phân bổ đất đai bền vững. Việc chuẩn hóa hệ thống dữ liệu không gian giúp đảm bảo tính minh bạch, nhất quán và liên thông trong quản lý tài nguyên quốc gia, tạo tiền đề để xây dựng nền tảng hạ tầng dữ liệu đất đai hiện đại, đồng bộ và đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ các quyết định chiến lược về phát triển kinh tế gắn liền với bảo tồn tài nguyên thiên nhiên trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu (Song, 2023).
Tác giả: Đồng Phú Hảo, Nguyễn Thanh Bình*
Tài liệu tham khảo:
Chen, J., Chen, J., Liao, A., Cao, X., Chen, L., Chen, X.,…Mills, J. (2015). Global land cover mapping at 30m resolution: A POK-based operational approach. ISPRS Journal of Photogrammetry and Remote Sensing, 103, 7-27. https://doi.org/https://doi.org/10.1016/j.isprsjprs.2014.09.002
Song, X.-P. (2023). The future of global land change monitoring. International Journal of Digital Earth, 16(1), 2279-2300. https://doi.org/10.1080/17538947.2023.2224586
ⓒ 2026 Nhóm nghiên cứu Tài nguyên và Môi trường bền vững.
